De Nederlandse overheid zet zich in om illegale content op het internet tegen te gaan. In het project Online Content Moderatie (PrOCoM) heeft Waag onderzocht welke rollen en verantwoordelijkheden maatschappelijke organisaties kunnen innemen in het modereren van sociale media, specifiek in de context van het federatieve internet ofwel de fediverse.
Een belangrijke conclusie uit het onderzoek is dat maatschappelijke organisaties moderatie een belangrijke maatschappelijke taak vinden, maar dat er op dit moment onvoldoende middelen en ondersteuning bestaan om die verantwoordelijkheid te kunnen of willen nemen. Maatschappelijke organisaties zien hierbij nog niet altijd een actieve rol voor zichzelf. Wel geven zij aan de mogelijkheden van de fediverse te willen verkennen en te willen onderzoeken hoe zij moderatietaken zouden kunnen uitvoeren in relatie tot hun publieke functie. Enkele organisaties hosten al een fediverse-instantie en willen dit uitbouwen mits de voorwaarden beter zijn. Een aantal ziet vooral een rol als dienstaanbieder, bijvoorbeeld door het aanbieden van kennis en trainingen of als adviseur in het meedenken over regelgeving rond moderatie. Uit de gesprekken met moderatoren die al actief zijn blijkt dat men behoeſte heeſt aan kennisuitwisseling, juridische ondersteuning en betere moderatietools.
Aanbevelingen
Gezien het maatschappelijk belang is het raadzaam om maatschappelijke moderatie te ondersteunen. Op basis van dit onderzoek doet Waag de volgende aanbevelingen:
- Ontwikkel een ‘Programma Maatschappelijke Moderatie’ voor de ondersteuning van maatschappelijke organisaties bij moderatie op het gebied van juridische en operationele vraagstukken, onderlinge samenwerking, trainingen en professionalisering en publieksprogrammering.
- Creëer ruimte voor experiment in ‘living labs’ waar maatschappelijke organisaties ervaring kunnen opdoen met de fediverse en ondersteun technologische innovatie op het gebied van applicaties, moderatie tools en interface design.
- Geef als overheid het goede voorbeeld door zelf federatieve sociale media te gebruiken.
