Hoe gezondheid 'maakbaar' wordt

Author
Hester van Zuthem

Op 15 december vond een eerste verkennende bijeenkomst plaats rond het thema MakeHealth, een project over het gebruik van Fablabs en doe-het-zelf techniek in de zorg. In dit project benaderen we gezondheid als “het vermogen van mensen zich aan te passen en een eigen regie te voeren, in het licht van fysieke, emotionele en sociale uitdagingen van het leven”, naar de definitie van Huber et al. (2011). Vanuit deze definitie kijken we hoe men zelf maker kan worden van zorgoplossingen, die een bijdrage leveren aan de zelfredzaamheid van patiënten.

MakeHealth

Hoe kan de maak-gedachte worden ingezet in de zorg? Tijdens de bijeenkomst gaven de aanwezigen inbreng op deze vraag vanuit verschillende perspectieven. Zo waren er zorgaanbieders, patiënten, ontwerpers, onderzoekers en studenten aanwezig. Men was van mening dat een probleemeigenaar niet altijd zelf de maak-expert hoeft te zijn. Daarnaast hoeven probleemeigenaren ook niet per se naar een Fablab toe, maar kunnen (mobiele) Fablab voorzieningen ook in een zorgcontext worden aangeboden.

Belangrijk is om het idee te communiceren dat men zélf een actieve rol kan gaan spelen in het bedenken en ontwikkelen van oplossingen. Er werden verschillende bestaande voorbeelden gepresenteerd, waarin het Fablab in een zorg-context is ingezet. Voorbeelden varieerden van disruptief, tot praktisch, tot meer poëtisch.

Vervolgstappen

Uit de bijeenkomst bleek dat het presenteren van verschillende voorbeelden van ‘Making for Health’ mensen aan het denken zet. Het werkt inspirerend. Door te zien wat mogelijk is, wordt men aangespoord om anders naar vraagstukken en uitdagingen op het gebied van gezondheid te kijken. Er is momenteel nog geen centrale vindplaats voor dergelijke voorbeelden. Een breed gedragen conclusie van de avond is dat iedereen graag een centraal en online toegankelijk platform zou zien waar de toepassingen van ‘Making for Health’ (vanuit de brede definitie van Huber) makkelijk vindbaar en sorteerbaar zijn. Het ontwikkelen van een dergelijke verzamelplaats zou een mooie uitkomst zijn van het MakeHealth project.

Een andere vervolgstap is het vormen van interdisciplinaire maak-teams rond concrete zorgvragen. Er was consensus over het idee om drie teams te vormen: een team met de zorgorganisatie als probleemeigenaar, een team met patiënt als probleemeigenaar, en een team met de zorgprofessional als probleemeigenaar. Het doel is om een oplossing te vinden én te maken voor het vraagstuk van de probleemeigenaar. In deze ‘bottom-up aanpak’ zijn we ons bewust van (maar laten we ons niet afschrikken door) eventueel conservatisme en starheid vanuit de huidige zorgsysteem.

Over de auteur