Maakonderwijs: exploreren en experimenteren

Karien Vermeulen

Wij zien leerlingen als uitvinders die met behulp van moderne technologie leren ontwerpen en hun ideeën uitvoeren. In een proces van exploreren en experimenteren leer je terwijl je maakt. Je weet van tevoren niet wat je precies gaat maken en al werkend en experimenterend kom je op ideeën. Er wordt niet altijd gewerkt vanuit het creatief proces of de ontwerpcirkel, maar vaak door te ‘klooien’.

Bij Waag ligt het accent sterk op technologie, maar maakonderwijs kan ook gebruik maken van allerlei ambachtelijke technieken en materialen. In het Engels wordt vaak de term tinkering gebruikt. Die term laat zich vertalen als klooien of knutselen, waarbij nieuwe ideeën ontstaan terwijl je met je handen bezig bent.

Op scholen zie je steeds vaker vakoverstijgende projecten ontstaan waarbij kunst, wetenschap en techniek worden gecombineerd, met een combinatie van fysieke en digitale technieken en materialen. Ook internationaal zie je dat terug in het STEAM-onderwijs, dat staat voor science, technology, engineering, art & math.

Maakonderwijs en kunst horen bij elkaar. Veel kunstenaars werken op het snijvlak van kunst en technologie. Wij gebruiken kunst als inspiratiebron en om de fantasie van leerlingen te prikkelen. De procesgerichte manier van werken van de kunstvakken sluit goed aan bij maakonderwijs, evenals de open ontwerpopdrachten en het belang van verbeeldingskracht. Waar het bij techniek meestal gaat om de oplossing van een technisch probleem, gaat het bij kunst om uitdrukking te geven aan een eigen idee of gevoel.

Voor leraren organiseren we het tweedaagse Teacher Maker Camp. Hier maken leraren van PO tot HBO kennis met digitale technieken als 2D- en 3D-ontwerpen, vinyl- en lasersnijden en 3D-printen. Ze kunnen zelf weer even leerling zijn en allerlei creatieve en technische vaardigheden ontwikkelen. We hopen natuurlijk dat ze die vervolgens zelf inzetten in hun klas.

Bovenstaande bijdrage werd geschreven voor De Cultuurkrant NL, een uitgave van LKCA (verschijnt drie keer per jaar).

Over de auteur

  • Karien Vermeulen is hoofd programma bij het Creative Learning Lab van Waag.