'Tuin als Lab' installatie op reis door Nederland

Dick van Dijk

In 2017 vieren de botanische tuinen in Nederland het ‘Jaar van de botanische tuinen’ waarin zij de resultaten presenteren van het transformatieproces dat ze de afgelopen jaren gezamenlijk hebben doorgemaakt. Als onderdeel hiervan heeft een team van Waag de installatie ‘Tuin als Lab’ gerealiseerd die met doe-het-zelf proefjes door het land reist. Deze installatie speelt in op de verwondering over de slimheid van planten en bomen. Hoe zorgt een boom of plant ervoor dat het nageslacht goed terecht komt? En hoe kan jij een handje helpen om een plant het zonlicht te laten vinden?

Vorige week ging in een zeer natte botanische tuin in Delft 'Tuin als Lab' van start. Het doel van 'Tuin als Lab' is het intrigeren en enthousiasmeren van jongere bezoekers. We gaan op zoek naar wat planten allemaal kunnen, maar wat wij mensen niet zomaar met onze zintuigen kunnen waarnemen. DIY is het motto: leren door te ontdekken, te bouwen en te doen. Er is een serie proefjes gemaakt die in de tuinen (maar ook op school of thuis) uitgevoerd kunnen worden.

Omdat sommige processen bij planten wat traag gaan, zoals naar het licht groeien, hebben we sommige processen wat uitvergroot en op die manier zichtbaar gemaakt. Zo kun je zelf hulpstukken maken om de voortplanting van planten te bevorderen, experimenteren met verschillende kleuren licht , en het effect er van op de groei van planten, een computergestuurde rolstoel maken om planten naar het licht te laten rijden en nog veel meer. Alle proefjes zijn hier te downloaden. Met name de plantenrolstoel bleek enorm populair tijdens de opening.

Gezien hun educatieve rol en functie en de zoektocht naar relevantie en naar nieuwe publieksgroepen, besluiten steeds meer culturele instellingen te experimenteren met maken en maakonderwijs. In bibliotheken en in musea worden daartoe maakplaatsen ingericht, fysieke locaties waar mensen samen komen om te maken, zoals we doen in het project Maakplaats 021. En de tuinen experimenten nu met een pop up lab dat rondreist langs de tuinen. De intentie van de tuinen is meer met maakonderwijs maar ook met citizen science te gaan doen.

'Tuin als Lab' is onderdeel van het project Planten voor de Toekomst, een samenwerkingsproject van de Nederlandse Vereniging van Botanische Tuinen (NVBT) en Waag. Met steun van de Nationale Postcode Loterij werken de tuinen samen aan een sterke groene toekomst.

Over de auteur

  • Dick van Dijk is creative director en head of programme bij Waag Society.