Digitale autonomie die past

Mediabedrijven zijn steeds afhankelijker van AI en cloudtechnologie voor de verspreiding van nieuws. Veel van deze technologie is in handen van een klein aantal, voornamelijk Amerikaanse techbedrijven, zoals Google en Microsoft. Hierdoor krijgen deze bedrijven steeds meer invloed op de manier waarop mensen nieuws en andere informatie vinden. Dat kan de onafhankelijkheid van nieuwsmedia en de diversiteit van het medialandschap onder druk zetten.

Tegelijkertijd gebruiken techbedrijven deze nieuwscontent om hun eigen AI-producten te trainen en te verbeteren. Via deze producten kunnen mensen steeds vaker informatie vinden en nieuws lezen zonder de oorspronkelijke nieuwsbron te bezoeken. Daarmee concurreren techbedrijven steeds meer met nieuwsmedia als plek waar mensen hun informatie vinden. Voor nieuwsmedia wordt het daarom belangrijker om zelf controle te houden over hoe hun content het publiek bereikt. Meer digitale autonomie kan daarbij helpen.

Digitale autonomie voor nieuwsmedia

In het project Digitale autonomie die past onderzoekt Waag Futurelab samen met de Universiteit van Amsterdam, de Hogeschool van Amsterdam, De Correspondent en Follow the Money hoe nieuwsmedia meer controle kunnen krijgen over hun eigen technologie en content. Daarbij kijkt het project naar open-source tools en Europese taalmodellen als alternatief voor technologie van grote techbedrijven.

Waag en de projectpartners testen bestaande Europese taalmodellen en andere tools samen met nieuwsmedia en hun publiek. Ook ontwikkelen ze een interface waarmee mensen de digitale archieven van De Correspondent en Follow the Money kunnen doorzoeken. Zo wordt onderzocht wat er nog nodig is om deze technologie goed in te kunnen zetten door nieuwsmedia.

De bevindingen worden gedeeld met andere nieuwsmedia en dragen bij aan de ontwikkeling van digitale alternatieven die de afhankelijk van grote techbedrijven kunnen verkleinen. Zo draagt het project bij aan Waags missie om opkomende technologie te onderzoeken en alternatieven te ontwikkelen vanuit publieke waarden.